11 april 2025
ArcGIS rode draad bij inspectie hoogspanningsverbindingen en groenbeheer TenneT
Netbeheerder TenneT beheert zo'n 25.000 kilometer aan hoogspanningskabels in Nederland en Duitsland en is verantwoordelijk voor balanshandhaving tussen vraag en aanbod. Innovatie en duurzaam groenbeheer spelen een belangrijke rol in het onderhoud van de infrastructuur. Hoogspanningsverbindingen doorkruisen namelijk allerlei landschappen, waarbij het noodzakelijk is om vegetatie op veilige afstand te houden. Dat vraagt om efficiënt en effectief werken. Jaarlijks worden dan ook alle verbindingen geïnspecteerd, waarbij data wordt vastgelegd in ArcGIS. Op basis van al die data kunnen waar nodig werkzaamheden en onderhoud veilig en kundig worden uitgevoerd met oog voor natuur, bewoners en omgeving.
Volgens Erik Salari, Senior Adviseur Grondzaken en projectleider Natuur, Milieu en Landschap bij TenneT, maakt het bedrijf nu al zo'n 8 jaar gebruik van ArcGIS. "Voorheen werden gegevens over bijvoorbeeld de hoogte van beplanting, grondeigenaren en percelen handmatig verzameld en verwerkt in Excel-lijsten. Enorm tijdrovend. Ook kwam informatie versplinterd binnen en was het een uitzoekerij van jewelste om al die gegevens ordentelijk te krijgen binnen de Excel-lijst. Dat moest in onze ogen efficiënter en professioneler kunnen. Via onze aannemer Verheij kwamen we in aanraking met ArcGIS. Zij gebruikten de software al langer voor ons als Tennet, en we waren er erg van gecharmeerd. Daar zijn we dus ook mee aan de slag gegaan en hebben het verder ontwikkeld voor onze eigen bedrijfsprocessen. Groot voordeel is dat het erg gebruikersvriendelijk is en voor alle betrokkenen waardevolle inzichten verschaft. Het vergde ook geen interne trainingen of inspiratiesessies. ArcGIS werd van begin af aan eigenlijk door iedereen omarmd, zowel door de collega's als onze samenwerkingspartners en stakeholders, waaronder Natuurmonumenten en de overheid."
ArcGIS als rode draad
Voor Tennet is ArcGIS inmiddels de onmisbare rode draad in de veldwerkprocessen. "Met al die hoogspanningsverbindingen en -stations op duizenden locaties is het belangrijk dat werkprocessen eenvoudiger en sneller worden uitgevoerd. En dat informatie op een eenduidige manier wordt verzameld en verwerkt. Informatie over beplanting, landgebruik, flora en fauna, gevarenzones en foto’s worden verzameld en vastgelegd. Daarbij maken onze veldwerkers gebruik van ArcGIS Field Maps. Met een tablet of telefoon gaan ze op pad. Alle gegevens worden gekoppeld en komen samen in overzichtelijke dashboards, zodat we in één oogopslag weten waar er eventueel maatregelen, zoals onderhoudswerkzaamheden nodig zijn. Op deze manier kunnen we sneller en beter beslissingen nemen", zegt Bram Spies, groencoördinator bij TenneT die verantwoordelijk is voor het coördineren van groenbeheer onder de hoogspanningsverbindingen.
Proces
Erik vult aan: "Het proces is zo dat de aannemer de eerste opname uitvoert. Daarna beoordeelt een veiligheidskundige de situatie ter plekke of er veilig gewerkt kan worden, vervolgens controleert de rentmeester dit en stemt het af met de grondeigenaren. Wij bezitten als TenneT namelijk geen grond. Daarom moeten we een en ander afstemmen via de rentmeester met de grondeigenaar. Als er bijvoorbeeld ergens een boom weggehaald moet worden, vanwege door ons uit te voeren werkzaamheden, dan koppelt de rentmeester dit terug aan de desbetreffende eigenaar om toestemming te vragen. Na alle terugkoppeling gaan we aan de slag met de kap- en snoeiwerkzaamheden en het controleren van de benodigde werkzaamheden. Ook worden er foto's gemaakt van de situatie voor en na de werkzaamheden. Dit alles vormt het schouw- en uitvoeringsproces.”



- Aanzeggen
- Uitvoeren
- Controleren
Toekomst
ArcGIS speelt zeker ook een rol bij toekomstige activiteiten voor TenneT. Zo heeft het bedrijf onlangs een groot contract getekend voor natuurinclusief groenonderhoud. Daarnaast breidt TenneT haar hoogspanningsnet uit. De komende tien jaar bouwt het bedrijf 400 kilometer aan nieuwe bovengrondse hoogspanningsverbindingen om te voldoen aan de almaar toenemende vraag naar elektriciteit. Erik: "Belangrijk is dat we daarbij oog blijven houden voor natuur, bewoners en omgeving. We merken dat de omgeving kritischer en mondiger wordt. Accurate data zijn en blijven dan ook onontbeerlijk voor onze bewijslast om mensen te laten zien wat we doen, waarom we het doen en dat we het veilig doen. Zo kijken we naar mogelijkheden om alles nog beter in beeld te krijgen en te verwerken, onder meer via LiDAR-beelden en met AI. Ook met het oog op onze schouwwerkzaamheden. Die vinden ieder jaar plaats tussen 15 maart en 15 mei. Dan is het blad meestal nog niet in de bomen en moeten we soms een ruwe inschatting maken van effecten op hoogspanningsverbindingen als de bomen wel in het groen staan. Het zou mooi zijn als er een tool ontwikkeld kan worden, of misschien er zelfs al is, waarmee we de situatie beter kunnen voorspellen als het blad in de bomen is. Esri Nederland zou ons daarbij van dienst kunnen zijn."
Wilt u in gesprek met een ArcGIS-expert?
Verken samen vrijblijvend de volgende stap in het optimaliseren van het veldwerkproces voor uw organisatie.