Movares maakt met 'ArcGIS-based' platform graafmeldingen en ondergrondse infrastructuur inzichtelijk

De energietransitie zorgt voor een toename van graafwerk in Nederland. Opengebroken trottoirs en wegen zijn een bekend straatbeeld. Maar er gaat ook nogal eens wat mis. Volgens Infrasite.nl wordt er gemiddeld bij 137 graafklussen per dag een kabel of leiding geraakt. Alles bij elkaar liep het aantal geregistreerde graafschades in 2024 op tot bijna 50.000, ofwel: flink wat overlast voor omwonenden en een schadepost van ruim 57 miljoen euro. Dat moet natuurlijk anders en beter. Movares Smart Urban Engineering heeft hiervoor een slimme oplossing bedacht. Met ArcGIS heeft Movares een krachtig platform ontwikkeld dat graafmeldingen automatisch koppelt aan bestaande infrastructuur én realtime situaties en mogelijke incidenten zichtbaar maakt. Organisaties en bedrijven kunnen hiermee sneller anticiperen op verstoringen, risico's verminderen en processen effectiever sturen. 

Movares heeft met haar platform een koppeling gemaakt naar de WIBON (Wet Informatie-uitwisseling Bovengrondse en ondergrondse Netten en netwerken). De WIBON schrijft in Nederland voor dat je niet zomaar wat in de ondergrond mag doen. "Wie machinaal in de grond wil gaan graven moet een zogenoemde KLIC-melding doen. KLIC staat voor Kabels en Leidingen Informatie Centrum. Na het melden krijgt de aanvrager kabel- en leidinginformatie van de plek waar hij gaat graven. Vervolgens maakt de aanvrager een graafmelding en de kabeleigenaar of –beheerder krijgt een melding hiervan. Deze kan dan met de aanvrager contact opnemen om te zorgen dat er niets verkeerd gaat. Het opvolgen van graafmeldingen gebeurt in opdracht van netbeheerders. Bij Movares hebben wij een WIBON-team met piketdienst, waarmee we al deze meldingen kunnen afvangen en afspraken kunnen maken met aanvragers van graafmeldingen. Ook ondernemen we actie als het nodig is. We nemen dan contact op met de aanvrager en maken hier afspraken mee, zoals het controleren of alles volgens afspraak verloopt en het instellen van een minimale veiligheidszone rondom de kabel of leiding. Dit alles verkleint de kans op fouten", zegt Mark Verlaat, senior-adviseur GeoSolutions bij Movares Smart Urban Engineering. 

Volgens Casper Roos, projectingenieur Regionale Energiesystemen bij Movares, fungeert het GIS-portaal bij de graafmeldingen als het centrale zenuwcentrum. "Alle kabels en leidingen beheren wij in ons portaal. Dat betreft zo'n 300 kilometer aan datakabels en grote elektriciteitskabels voor partijen als RWE, BEE en Gemini. Die zijn allemaal voorzien van uitgebreide data, zodat we elk belangrijk detail van en rondom een kabel of leiding in beeld hebben. Als er een melding bij ons binnenkomt, kunnen we direct zien wat de raakvlakken zijn en waar we rekening mee moeten houden. Groot voordeel is ook dat we via het portaal alle informatie op een overzichtelijke plek bij elkaar hebben. Dankzij het geautomatiseerde systeem kan er bovendien snel worden geschakeld waarbij de kaart de basis is voor alle te verrichten werkzaamheden en mogelijke acties." 

Casper vervolgt: "Het platform is voor iedereen toegankelijk binnen een project en dus te gebruiken door meerdere partijen en personen, zoals stakeholders, projectmanagers en project engineers. Ook kunnen verschillende niet-GIS-dataformaten, zoals CAD, via FME worden ingelezen en omgezet naar GIS-bestanden. Informatie blijft op deze manier altijd beschikbaar en toegankelijk. Belangrijk ook is dat besluiten worden genomen op basis van data en niet op 'emotie'."    

Mark vult aan: "De ArcGIS-technologie is het fundament van ons platform. Deze geeft ons betrouwbaar inzicht en overzicht. Bij verschillende elementen binnen het platform gebruiken we de slimme mogelijkheden van de ArcGIS-producten. ArcGIS Survey123 gebruiken we voor de meldingen. Voor deze meldingen hebben we een koppeling gemaakt tussen ArcGIS en TOPdesk. Dit vergroot de efficiëntie. ArcGIS Enterprise passen we toe voor dashboarding, notebooks en webmaps. En ArcGIS Notebook zetten we in voor de analyse van de graafmelding op basis de KLIC-gegevens en het bepalen van het risico." 

Binnen het platform is ook de CROW 500-richtlijn meegenomen. Deze is sinds 1 januari 2022 verplicht om graafschade aan kabels en leidingen te voorkomen. Mark: "Het gaat er hierbij om dat alle partijen in de graafketen samen een verantwoordelijkheid hebben om graafschade te voorkomen. Als er een fout wordt gemaakt, hoeft er dus niet direct gewezen te worden naar de grondroerders. Handhaving van de richtlijn is in handen van Rijksinspectie Digitale Infrastructuur en het Agentschap Telecom. De richtlijn maakt deel uit van onze integrale dienstverlening. Wij houden dit in het oog. Op deze manier ontzorgen wij klanten."